ایرواشر

آتش سوزی یکی از اتفاقات غیر مترقبه ای است که ممکن است به دلایل مختلفی مانند خطاهای انسانی و یا عوامل دیگر اتفاق بیفتد. وقوع آتش سوزی در ساختمان های مسکونی، اداری، تجاری، صنعتی و … که افراد زیادی در آن ساکن هستند می تواند سبب بروز خسارات جانی و مالی زیادی گشته و هزینه های بالایی را به بار آورد. در این مقاله سعی می‌کنیم شما را با انواع سیستم‌های اعلان حریق آشنا کنیم که چطور بهترین سیستم اعلان حریق را تهیه کنید. موسسه محافظتی و مراقبتی نور سما یکی از طراحان و تولید کننده این سیستم‌ها است که می‌توانید با برقراری ارتباط با ما بهترین گزینه را داشته باشید.

سیستم اعلان حریق چیست؟

به منظور درک بهتر تفاوت سیستم اعلام، اعلان و اطفا حریق در ابتدا نیاز است که بدانیم سیستم اعلان حریق چیست؟

اعلان در لغت به معنای آشکار کردن و آگاه سازی است. در حقیقت منظور از سیستم اعلان حریق مجموعه ­ای از تجهیزاتی و ابزاری است که برای تشخیص علائم حریق استفاده می­ شوند. اولین علائم آتش سوزی شامل دود، حرارت و یا گاز پخش شده در محیط توسط عوامل خطرناک است که با استمرار علائم و در صورت وجود عامل آتش زا نظیر حرارت، جرقه و … امکان وقوع آتش سوزی یا حتی انفجار است وجود خواهد داشت. بنابراین واضح است که اولین قدم برای پیشگیری از وقوع هرگونه آتش سوزی، تشخیص و آشکار نمودن این علائم است. به این منظور تجهیزات خاصی طراحی و تولید می شوند که با استفاده از سنسورهایشان علائم اولیه حریق را شناسایی می کنند.

تجهیزات اعلان حریق با بهره گیری از این سنسورهای خاص می ­توانند دود، حرارت و یا گاز موجود در ساختمان را تشخیص دهند و این قدم سرآغازی است برای جل

وگیری از وقوع یک حادثه مرگبار. به این تجهیزات در صنعت دتکتورهای اعلام حریق گفته می شود که در انواع مختلف دتکتور شعله­ای، دتکتور گازی، دتکتور حرارتی، دتکتور دودی و دتکتور ترکیبی موجود هستند. دتکتور اعلام حریق معمولا به جریان با ولتاژ 24 ولت جریان مستقیم تغذیه می شود و برخی از دتکتورها نیز با ولتاژ 1

2 و 48 ولت جریان مستقیم و 220 ولت جریان متناوب کار می کنند. لازم به ذکر است که جریانی که دتکتورها در حالت عادی از خود عبور می دهند در حد چند میلی آمپر است و به هنگام وقوع حریق، جریان عبوری افزایش می یابد.

تاریخچه سیستم اعلام حریق

با توجه به تاریخ و اسنادی که موجود است، انسان­ها دریافتند که واکنش سریع به حریق در کنترل آن مهم است. در چند قرن­ اخیر، زمانی که کسی متوجه آتش سوزی می­ شد، نگهبانان شیفت شب با استفاده از زنگ دستی به گروه­ ها یا ادارات آتش نشانی اعلام خطر می­کردند؛ یا خدمتکاران کلیسا زنگ­های کلیسا را به صدا در می آوردند؛ یا به وسیله سوت بخار کارخانه، به آتش نشانی خبر داده می­شد. متأسفانه این سیستم­ها خیلی دقیق نبودند و اغلب اداره آتش نشانی را به محل اشتباه راهنمایی می­کردند. اما با ظهور تلگراف که توسط ساموئل اف. بی. مورس اختراع شد، سیستم ­گزارش حریق به مأموران آتش نشانی دقیق تر و سریع تر شد.

انواع سیستم اعلان حریق

ابتدا باید بیان کنیم که سیستم اعلام کننده حریق از نظر نحوه آغاز به دو صورت دستی و خودکار وجود دارد:

سیستم اعلام حریق دستی

سیستم اعلام حریق دستی سیستمی است که شامل کاشف خودکار نیست و هشدار فقط از طریق دست توسط انسان آغاز می شود. در واقع سیستم اعلام حریق دستی بدون اپراتور کارایی ندارد. تمام ساختمان هایی که سیستم اعلام حریق خودکار دارند الزاما باید سیستم اعلام حریق دستی هم داشته باشند.

سیستم اعلان حریق اتومات (خودکار)

سیستم اعلام حریق اتومات سیستمی است که دارای یک سری حسگر است که به یک یا چند محصول حریق حساس هستند و در صورت حس کردن آن ها به صورت خودکار فعال می شوند. سیستم اعلام حریق خودکار شامل دو سیستم موضعی و مرکزی نیز می باشد.

سیستم اعلام حریق اتومات موضعی (انفرادی)

به این صورت است که بر روی آشکارساز ها آژیر هشدار نصب شده است. کاشف های موضعی باید دارای طول عمر 5 سال و باتری مناسب جهت استفاده باشند.

سیستم اعلام حریق خودکار مرکزی: دارای پنل مرکزی هستند و آشکارساز ها سیگنال را به پنل و پنل به آژیر ها و غیره می رساند.

انواع سیستم اعلام حریق اتومات (خودکار) مرکزی

سیستم اعلام حریق متعارف (Conventional): هنگام مراجعه به سیستم های اعلام حریق، به احتمال زیاد اصطلاح یک سیستم اعلام حریق متعارف یا معمولی یا کانونشنال را خواهید شنید. یک سیستم اعلام حریق متعارف یک هشدار وقوع آتش است که منطقه آشکارساز فعال یا نقطه تماس دستی را توسط یک LED شناسایی می کند. این متفاوت از یک پیام متنی است که در سیستم اعلام حریق آدرس پذیر در یک صفحه نمایش LCD ایجاد می شود. در واقع در سیستم اعلام حریق متعارف یا کانونشنال منطقه حدودی حریق مشخص می شود

سیستم اعلام حریق آدرس پذیر (Addressable):

یک سیستم اعلام حریق آدرس پذیر از مجموعه ای از آشکارساز های آتش و دستگاه هایی ساخته شده است که به یک صفحه کنترل مرکزی متصل می شوند. با استفاده از سیستم های آدرس پذیر، هر دستگاه دارای یک آدرس یا مکان است، که این امکان را می دهد تا آشکارساز دقیق مکان حریق ایجاد شده را به سرعت شناسایی کند. به عبارتی دیگر در سیستم اعلام حریق آدرس پذیر به طور دقیق دیوایسی که دچار حادثه شده است را مشخص می کند. به نوعی از سیستم اعلام حریق آدرس پذیر سیستم اعلام حریق هوشمند نیز گفته می شود.

سیستم اعلام حریق بی سیم (Wireless)

سیستم های اعلام حریق بی سیم از هیچ گونه سیم کشی بین پانل کنترل آتش و سایر دستگاه ها استفاده نمی کنند. بیشتر سیستم اعلام حریقی که امروزه استفاده می شوند بی سیم هستند. از پیشرفته ترین فن آوری هوشمند استفاده می کنند و می توانند در یک خانه هوشمند با کاربرد های مختلف نرم افزاری ادغام شوند. در سیستم های اعلام حریق بی سیم، سیگنال از ردیاب ها به صفحه کنترل با فرکانس رادیویی منتقل می شود. سیستم اعلام حریق بی سیم در اماکنی که امکان سیم کشی و یا تغییر و دسترسی به تمام نقاط آن وجود ندارد استفاده می شود.

مزایای سیستم اعلام حریق هوشمند
سیستم اعلام حریق هوشمند قابلیت اتصال به دیگر تجهیزات امنیتی ساختمان را دارد.
نگهداری و تعمیر سیستم اعلام حریق هوشمند هزینه کمی به همراه دارد.
به صورت 24 ساعته ساختمان را مانتیور می کند.
در سیستم اعلام حریق هوشمند امکان این وجود دارد تا حساسیت تجهیزات آشکار کننده توسط شخص تنظیم شود.
سیستم اعلام حریق هوشمند احتمال بروز آتش سوزی را تشخیص می دهد.
با تشخیص به موقع آتش سوزی از خسارات سنگین جانی و مالی جلوگیری می کند.
اجزای سیستم اعلام حریق آتش نشانی
کنترل پنل اعلام حریق (FACP): واحد کنترل اعلام حریق، مرکز فرماندهی سیستم اعلام حریق و یا قلب سیستم محسوب می شود و بر اطلاعات ورودی و خروجی و یک پارچگی سیستم نظارت دارد و آن ها را کنترل می کند.
منبع تغذیه اصلی سیستم اعلام حریق: منبع تغذیه اصلی که با جریان متناوب برق شهری شروع به کار می کند معمولا 120 تا 240 ولتی است.
منبع تغذیه ثانویه (پشتیبان) سیستم اعلام حریق: برای تامین برق مورد نیاز شامل باتری یا انواع منبع تغذیه اضطراری مثل ژنراتور می باشد. در مواقعی که منبع تغذیه اصلی دچار مشکل شود منبع تغذیه ثانویه وارد مدار می شود. باتری های کنترل پنل معمولا 2 عدد هستند که یا درون کنترل پنل اصلی سیستم اعلام حریق و یا بیرون از آن، در جعبه باتری قرار می گیرند.
دستگاه های آغاز کننده سیستم اعلام حریق: ورودی های واحد کنترل محسوب می شوند. هر دو حالت اتوماتیک و یا دستی آن ها در بازار موجود است. به طور مثال دستگاه های آغاز کننده سیستم اعلام حریق شامل شستی اعلام حریق، دتکتور دودی اعلام حریق، دتکتور حرارتی، دتکتور گازی، دتکتور شعله و دتکتور ترکیبی می شوند. که هر کدام از آن ها نیز به انواع مختلف تقسیم بندی می شوند.
دستگاه های اطلاع رسانی سیستم اعلام حریق: این دستگاه ها از انرژی منبع انرژی استفاده می کنند تا خبر حریق (اعلام حریق) را به افراد و ساکنین بدهند. دستگاه های اعلام حریق شامل لامپ چشمک زن، ریموت اندیکاتور (چراغ نور بارق)، آژیر های الکترومکانیکی و الکتریکی، زنگ و بلندگو یا ترکیبی از آن ها نیز می باشد.
رابط های ایمنی ساختمان سیستم اعلام حریق: با تاثیر گذاری بر روی گزینه هایی مثل جریان هوا، نور، کنترل فرآیند موجب می شود سیستم اعلام حریق قسمت هایی از محیط را کنترل کند. مثل باز و بسته کردن درب های اضطراری و غیره.
تکرار کننده سیستم اعلام حریق: پنل یا دستگاه تکرار کننده سیستم اعلام حریق کلیه عملیاتی که در سیستم اعلام حریق ایجاد می شود و روی دستگاه کنترل اصلی نمایش داده می شود را تکرار و محل آتش سوزی و یا خطوط معیوب را به طور دقیق مشخص می کند و امکان کنترل و بازرسی کل سیستم را فراهم می آورد. این دستگاه جهت مانیتورینگ و نمایش وضعیت پنل اصلی اعلام حریق در مکانی دیگر است که نشان دهنده وضعیت عادی، خطا ها و حریق های سیستم است. این دستگاه فقط کاربرد نظارتی دارد.